Przejdź do treści
Baza wiedzy 12 min czytania

SOC2 typu 1 i typu 2: czym różnią się raporty i jak się przygotować, gdy klient z USA o nie prosi

Klient z USA prosi o raport SOC 2 typu 2, a firma nie ma jeszcze żadnego. Typ 1 potwierdza, że kontrole były dobrze zaprojektowane w jednym dniu, typ 2 — że działały przez cały okres badania. Raport wydaje licencjonowana firma CPA, a przygotowanie polega na zbudowaniu dowodów na cały ten okres.

Dyrektor techniczny polskiej firmy SaaS dostaje od amerykańskiego klienta kwestionariusz bezpieczeństwa. Pytanie numer jeden brzmi: „Please provide your most recent SOC 2 Type 2 report”. Firma ma testy penetracyjne, uwierzytelnianie wieloskładnikowe i porządnie skonfigurowaną chmurę, ale raportu nie ma. Dział sprzedaży pyta, czy da się go „zrobić” do końca kwartału.

Raport SOC 2 typu 2 (ang. SOC 2 Type 2) to opinia niezależnego biegłego o tym, czy kontrole bezpieczeństwa systemu działały przez cały okres badania. Dla firmy, która sprzedaje oprogramowanie do Stanów Zjednoczonych, jest to sposób, w jaki klient sprawdza jej cyberbezpieczeństwo bez własnego audytu. Raportu nie da się kupić gotowego: trzeba zbudować dowody na cały okres, a potem przekazać je firmie, która ma prawo go wydać.

Czym jest raport SOC 2 i czym nie jest?

Raport SOC 2 to opinia licencjonowanego amerykańskiego biegłego (CPA) o kontrolach systemu organizacji usługowej, wydana według standardów atestacyjnych AICPA. Nie jest certyfikatem. Amy Pawlicki z AICPA mówiła o tym wprost w podcaście Journal of Accountancy z 30 kwietnia 2026 r.: SOC 2 to badanie atestacyjne podpisywane przez licencjonowanego CPA, a nie certyfikacja.

Według artykułu Journal of Accountancy z 1 lutego 2026 r. raporty SOC istnieją od 2011 r. SOC 1 dotyczy kontroli istotnych dla sprawozdawczości finansowej klientów, a SOC 2 — kontroli związanych z bezpieczeństwem, dostępnością i integralnością przetwarzania systemu oraz poufnością i prywatnością przetwarzanych w nim informacji. Ten sam tekst przypomina, że w badaniach SOC 2 nie używa się słowa „zgodność”. Raport nie mówi więc, że firma jest „compliant”, tylko opisuje system, kontrole i wynik ich oceny.

Raport SOC 2 ma ograniczony obieg: jest przeznaczony dla odbiorców, którzy rozumieją system i charakter usługi. Dostawcy udostępniają go więc w kontrolowany sposób; Microsoft, powołując się na wymagania AICPA, udostępnia raporty SOC dla Office 365 tylko klientom z subskrypcją albo kontem próbnym, co opisuje w dokumentacji SOC 2 na Microsoft Learn. Definicję standardu i opis pięciu kategorii kryteriów znajdziesz w haśle SOC 2 w słowniku.

Czym różni się SOC 2 typu 1 od typu 2?

Typ 1 ocenia projekt kontroli na wskazany dzień, a typ 2 dodatkowo to, czy kontrole działały skutecznie przez cały okres badania. Microsoft w opisie swoich raportów SOC 2 ujmuje to tak: badanie typu 2 sprawdza, czy kontrole są właściwie zaprojektowane, czy działały we wskazanym dniu i czy działały skutecznie przez wskazany okres. O badaniach typu 1 pisze, że nie obejmują okresu działania kontroli.

Różnicę najlepiej widać na jednej kontroli. Przegląd uprawnień do środowiska produkcyjnego co kwartał w raporcie typu 1 wymaga procedury, wyznaczonego właściciela i dowodu, że mechanizm istnieje w dniu badania. W raporcie typu 2 audytor sprawdza, czy przeglądy rzeczywiście odbyły się w każdym kwartale okresu, kto je zatwierdził i co stało się z kontami, które przegląd zakwestionował.

Typ 1 odpowiada zatem na pytanie, czy firma wie, co robić. Typ 2 — czy robi to regularnie, także w miesiącach, w których nikt na nią nie patrzy. Dlatego klient pytający o typ 2 pyta w istocie o nawyk zespołu, a nie o dokumentację.

Najważniejsze:

  • SOC 2 to opinia licencjonowanego CPA, nie certyfikat.
  • Typ 1 ocenia projekt kontroli w jednym dniu, typ 2 ich działanie przez cały okres.
  • Raport ma ograniczony obieg: trafia do klientów w kontrolowany sposób, nie na stronę internetową.

Który typ raportu wybrać, gdy prosi o niego klient?

Wybierz ten typ, którego wymaga klient, a gdy umowa mówi o typie 2, ustal, czy raport typu 1 przyjmie jako etap przejściowy. Raport ma przekonać konkretnego odbiorcę, więc jego wymagania są punktem wyjścia.

Przed rozmową z firmą audytorską warto zadać klientowi pięć pytań. Którego typu raportu wymaga umowa albo jego polityka zarządzania dostawcami? Których kategorii kryteriów oczekuje: samego bezpieczeństwa czy także dostępności albo poufności? Którą usługę lub który system ma objąć raport? Czy zaakceptuje raport typu 1 na czas trwania pierwszego okresu typu 2? Do kiedy potrzebuje dokumentu?

Odpowiedzi zmieniają plan. Klient, który przyjmie typ 1 z harmonogramem typu 2, daje firmie czas na zbudowanie historii działania kontroli. Klient, który wymaga typu 2 od razu, wymusza inną kolejność: najpierw kontrole i zbieranie dowodów, dopiero potem okres badania i raport. Ustalenia warto mieć na piśmie, bo przesądzają o zakresie i terminach.

Kto może wydać raport SOC 2?

Raport SOC 2 może wydać wyłącznie licencjonowany biegły (CPA), który przeprowadza badanie według standardów atestacyjnych AICPA. W cytowanym podcaście Amy Pawlicki wyjaśnia, że prawo stanowe w USA wymaga, by takie usługi atestacyjne wykonywali licencjonowani CPA. Microsoft podaje, że badania jego usług prowadzi niezależna firma CPA według standardu SSAE No. 18 i przewodnika AICPA dla SOC 2.

nFlo nie wydaje raportów SOC 2 i nie może ich wydać: raport podpisuje licencjonowana firma CPA. Nie wydają ich też dostawcy platform do automatyzacji dowodów. Journal of Accountancy zauważa w lutowym artykule, że większość nowych dostawców narzędzi nie jest firmami CPA, więc nie może poświadczyć skuteczności kontroli i kieruje klientów do współpracujących firm audytorskich.

Dla kupującego raport wynika z tego prosty wniosek. Narzędzie może uporządkować dowody, a doradca pomóc zbudować kontrole, ale opinię w raporcie podpisuje zawsze konkretna firma CPA. To jej kwalifikacje i jej podejście do badania trzeba sprawdzić przed podpisaniem umowy.

Jak ustalić zakres systemu i kryteriów usług zaufania?

Zakres badania wyznaczają dwie decyzje: który system obejmuje raport i które kategorie kryteriów usług zaufania (Trust Services Criteria) są oceniane. AICPA publikuje kryteria jako „2017 Trust Services Criteria (With Revised Points of Focus – 2022)” dla pięciu kategorii: bezpieczeństwa, dostępności, integralności przetwarzania, poufności i prywatności. Według Amy Pawlicki badanie może objąć jedną, kilka albo wszystkie pięć kategorii w dowolnym połączeniu.

System to nie tylko aplikacja: w praktyce obejmuje też infrastrukturę, ludzi, procedury i dane, które obsługują usługę sprzedawaną klientowi. Opis przygotowuje kierownictwo organizacji, a audytor ocenia go według kryteriów opisu AICPA z 2018 r. Zbyt szeroki zakres oznacza więcej kontroli do przetestowania. Zbyt wąski — że usługa, o którą pyta klient, zostanie poza raportem.

Zakres można też rozszerzyć o wymagania spoza kryteriów AICPA. Przewodnik AICPA dla SOC 2 z października 2022 r. zawiera wzór raportu z badania „SOC 2+”, a Microsoft podaje, że jego raport SOC 2 typu 2 dla Office 365 odnosi się dodatkowo do Cloud Controls Matrix organizacji Cloud Security Alliance i katalogu C5 niemieckiego BSI.

Jak przygotować firmę do pierwszego badania SOC 2?

Przygotowanie polega na tym, żeby każda kontrola w zakresie miała właściciela, opis i źródło dowodu, zanim zacznie się okres badania. Praca układa się w sześć kroków:

  1. Uzgodnij z klientem typ raportu, kategorie kryteriów i usługę objętą badaniem.
  2. Opisz system: komponenty, granice, przepływy danych i podwykonawców, od których zależy usługa.
  3. Przeprowadź ocenę ryzyka i przypisz kontrole do kryteriów oraz do ryzyk, na które odpowiadają.
  4. Wyznacz właścicieli kontroli i ustal, gdzie powstaje dowód: dziennik zdarzeń, zgłoszenie w systemie zmian, zatwierdzony przegląd, raport z testu odtworzenia.
  5. Zrób przegląd gotowości na próbce dowodów i usuń luki, zanim policzy je audytor.
  6. Wybierz firmę CPA i ustal z nią datę badania typu 1 albo początek i koniec okresu typu 2.

Krok czwarty wymaga dyscypliny przez cały okres. Dla raportu typu 2 dowód musi istnieć dla całego okresu, a nie tylko w dniu wizyty audytora. Kontrola wdrożona w połowie okresu nie ma historii z pierwszej połowy, a przegląd, który ktoś zrobił, ale nie zapisał, z punktu widzenia badania się nie odbył. Szablon polityki z internetu niczego tu nie załatwi, z powodów opisanych w tekście o politykach bezpieczeństwa pisanych z szablonów.

Jak wykorzystać ISO 27001 przy przygotowaniu do SOC 2?

ISO 27001 daje firmie ocenę ryzyka, kontrole i dyscyplinę dowodów, które posłużą także badaniu SOC 2, ale nie zastępuje raportu. To dwa różne dokumenty. Certyfikat ISO/IEC 27001:2022 (ze zmianą Amd 1:2024) wydaje jednostka certyfikująca, a zasady przejścia certyfikatów akredytowanych na wydanie 2022 opisał dokument IAF MD 26:2023. Raport SOC 2 jest opinią firmy CPA o kontrolach konkretnego systemu, z opisem przeprowadzonych testów.

W praktyce wspólne są rejestr ryzyk, przypisanie kontroli do ryzyk, przeglądy uprawnień, zarządzanie zmianami, reagowanie na incydenty i kopie zapasowe. Mapę kontroli warto zbudować raz i przypisać każdą kontrolę zarówno do wymagań ISO, jak i do kryteriów AICPA. Wtedy jeden przegląd uprawnień staje się dowodem w obu badaniach.

Różni je odbiorca i forma wyniku. Certyfikat z zakresem można pokazać każdemu, a raport SOC 2 trafia do określonych odbiorców i opisuje testy kontroli, czego certyfikat nie robi. Szerszy obraz wymagań klientów korporacyjnych wobec dostawców SaaS przedstawia tekst o audycie bezpieczeństwa dla firmy SaaS, a sam system zarządzania — przewodnik po ISO 27001.

Jak rozpoznać ofertę SOC 2, która może nie przejść weryfikacji klienta?

Podejrzana jest oferta, która obiecuje raport w kilka dni, gwarantuje czystą opinię albo nie mówi nic o zakresie i próbach. Journal of Accountancy w lutym 2026 r. opisał rynek, na którym dostawcy narzędzi obiecują „zgodność” w kilka tygodni, a nawet godzin. Jeden z członków grupy roboczej AICPA ds. SOC 2 opowiadał w nim o raportach, które po porównaniu pięciu sztuk okazują się identyczne, różnią się tylko logo klienta.

AICPA zareagowała na to w nadzorze nad firmami CPA. Journal of Accountancy z 14 maja 2026 r. opisuje alert dla recenzentów z maja 2026 r.: badania z identycznymi raportami, ocenami ryzyka, wielkościami prób i procedurami testów uznaje się za niezgodne ze standardami zawodowymi. W takich przypadkach recenzenci mogą wybrać kilka badań, często około pięciu, od różnych partnerów i porównać raporty między sobą oraz z poprzednimi latami.

Przed podpisaniem umowy warto więc zadać firmie audytorskiej pytania z lutowego artykułu: jaka jest jej wielkość i przepustowość, jakie ma doświadczenie i wyniki przeglądów jakości (peer review), jak ustali zakres i wielkość prób oraz jak zachowuje niezależność. Inny członek grupy roboczej ujął to w tym samym artykule krótko: odrzucony raport „nie jest wart papieru”, na którym go wydano. W przypadku typu 2 nowy raport wymaga kolejnego okresu badania.

Co dzieje się po pierwszym raporcie typu 2?

Po pierwszym raporcie zaczyna się kolejny okres, bo badanie SOC 2 powtarza się co roku. Amy Pawlicki podkreślała w podcaście, że usługę trzeba wykonywać corocznie, ponieważ system i ryzyka zmieniają się w czasie.

Microsoft opisuje swoją praktykę dla Office 365 tak: badania typu 2 obejmują kolejne okresy bez przerw, a raport powstaje zwykle kilka miesięcy po końcu okresu. Na czas między końcem okresu a nowym raportem Microsoft wydaje tak zwane bridge letters. Sam zaznacza, że to jego własne oświadczenia, a nie raporty oparte na badaniu audytora.

Dla mniejszej firmy wniosek jest praktyczny: zbieranie dowodów nie kończy się z dniem zamknięcia okresu. Jeśli po pierwszym raporcie zespół przestanie dokumentować przeglądy i zmiany, kolejny okres zacznie się od luki, której nie da się nadrobić wstecz.

Jak zaplanować drogę od zera do raportu typu 2?

Najbezpieczniej planować wstecz od daty, w której klient potrzebuje raportu, i dla każdego etapu znać decyzję, dowód oraz sygnał, że coś idzie źle. Tabela porządkuje ten plan.

EtapDecyzja do podjęciaDowód, który zobaczy audytorSygnał ostrzegawczy
Rozmowa z klientemTyp raportu, kategorie kryteriów, usługa, terminZapis wymagań klientaNikt nie wie, czy klient przyjmie typ 1
Zakres systemuGranice systemu, podwykonawcy, daneOpis systemu przygotowany przez kierownictwoOpis obejmuje „całą firmę” albo pomija usługę klienta
Mapa kontroliKontrola → kryterium → ryzyko → właścicielRejestr ryzyk i macierz kontroliKontrole bez właściciela albo bez źródła dowodu
Przegląd gotowościKtóre luki usunąć przed badaniemPróbka dowodów z ostatnich tygodniDowody powstają ręcznie tuż przed audytem
Raport typu 1 (opcjonalnie)Data badaniaOpis systemu i projekt kontroli na ten dzieńData wybrana przed usunięciem luk
Okres typu 2Początek i koniec okresuDowody z każdego miesiąca okresuKontrola okresowa pominięta w jednym kwartale
Wybór firmy CPAZakres, próby, harmonogramUmowa z opisem zakresu badaniaObietnica raportu w kilka dni albo czystej opinii
Kolejny okresCiągłość okresówDowody bez przerwy między okresamiZbieranie dowodów zatrzymane po pierwszym raporcie

Najważniejsze:

  • Plan liczy się wstecz od terminu klienta, a koniec okresu typu 2 wyznacza najwcześniejszą datę raportu.
  • Dowód, który nie powstał w trakcie okresu, nie powstanie później.
  • Ofertę firmy CPA ocenia się po zakresie, próbach i niezależności, nie po terminie.

Jak nFlo może pomóc przed badaniem SOC 2?

Raportu SOC 2 nFlo nie wydaje. W obszarze „Ład, ryzyko i zgodność” nFlo prowadzi przegląd, audyt i doradztwo SZBI, czyli analizę luk wobec wymagań ISO/IEC 27001:2022, przegląd dokumentacji systemu zarządzania, weryfikację skuteczności kontroli na podstawie dowodów i ocenę zarządzania ryzykiem.

Dla firmy, która buduje system zarządzania według ISO 27001, a równolegle odpowiada klientom z USA na pytania o SOC 2, to ta sama praca u podstaw: kontrole przypisane do ryzyk i dowody, które da się pokazać audytorowi. Jeśli chcesz sprawdzić, w jakim stanie są kontrole i dokumentacja, zanim zaangażujesz firmę CPA, porozmawiaj z nami.

Co jeszcze warto wiedzieć o raportach SOC 2 typu 1 i typu 2?

Czy SOC 2 to certyfikat?

Nie. SOC 2 to badanie atestacyjne zakończone opinią licencjonowanego biegłego (CPA) o kontrolach konkretnego systemu. AICPA podkreśla, że raport nie jest certyfikacją. Firma nie „posiada SOC 2” na stałe, tylko ma raport za określony dzień albo okres.

Czy można zacząć od raportu typu 1?

Można, jeśli klient go zaakceptuje. Typ 1 pokazuje projekt kontroli w jednym dniu i bywa etapem przed pierwszym okresem typu 2. Jeśli umowa wymaga typu 2, raport typu 1 nie spełni jej sam z siebie, więc warto uzgodnić z klientem, czy przyjmie go na czas trwania okresu badania.

Czy raport SOC 2 można opublikować na stronie firmy?

Raport SOC 2 ma ograniczony obieg: jest przeznaczony dla odbiorców, którzy rozumieją system i charakter usługi, dlatego udostępnia się go w kontrolowany sposób, na przykład po zalogowaniu klienta albo na podstawie umowy o zachowaniu poufności. Do publicznego użytku AICPA przewiduje raport SOC 3.

Czy certyfikat ISO 27001 zastąpi raport SOC 2?

Tylko wtedy, gdy klient go zaakceptuje. Certyfikat ISO/IEC 27001 wydaje jednostka certyfikująca i dotyczy systemu zarządzania, a raport SOC 2 jest opinią firmy CPA o kontrolach systemu wraz z opisem testów. Wspólne są ocena ryzyka, kontrole i dowody, więc jedno przygotowanie może służyć obu.

Jak często powtarzać badanie SOC 2?

Co roku. W podcaście Journal of Accountancy AICPA podkreśla, że usługę trzeba wykonywać corocznie, bo system i ryzyka zmieniają się w czasie. Kolejne okresy badania warto planować bez przerw, żeby w ocenie kontroli nie powstała luka.

Udostępnij:

Porozmawiaj z ekspertem

Masz pytania dotyczące tego tematu? Skontaktuj się z naszym opiekunem.

Opiekun handlowy
Łukasz Gil

Łukasz Gil

Opiekun handlowy

Odpowiedź w ciągu 24 godzin
Konsultacja z ekspertem
Indywidualne podejście

Podanie numeru telefonu przyspieszy kontakt.

Chcesz obniżyć ryzyko i koszty IT?

Umów konsultację - odpowiemy w ciągu 24h

Odpowiedź w 24h Indywidualna wycena Bez zobowiązań

Lub pobierz bezpłatny przewodnik:

E-book: Strategia odporności cyfrowej 2026