Co to jest CERT i jak jego działania wspierają bezpieczeństwo Twojej firmy? | nFlo

Co to jest CERT? Jak działa i jaką pełni rolę

Napisz do nas

W skomplikowanym i dynamicznym świecie cyberzagrożeń żadna organizacja nie jest samotną wyspą. Skuteczna obrona wymaga nie tylko wewnętrznych zabezpieczeń, ale także współpracy, wymiany informacji i koordynacji działań na poziomie krajowym i międzynarodowym. W sercu tego ekosystemu bezpieczeństwa znajdują się wyspecjalizowane jednostki, znane na całym świecie pod nazwą CERT (Computer Emergency Response Team) – Zespoły Reagowania na Incydenty Komputerowe.

Dla wielu przedsiębiorców, CERT bywa postrzegany jako odległa, państwowa instytucja, z którą kontakt nawiązuje się jedynie w ostateczności. To jednak mylne i ograniczające podejście. W rzeczywistości, krajowe zespoły takie jak CERT Polska (działający w strukturach NASK) są kluczowym partnerem dla biznesu – centrum wiedzy, koordynacji i wsparcia w walce z cyberprzestępczością. W tym przewodniku wyjaśnimy, czym jest CERT, jaka jest jego historia, jak działa i jaką rolę odgrywa w ochronie polskiej cyberprzestrzeni. Pokażemy, dlaczego każda firma powinna wiedzieć, jak i kiedy się z nim kontaktować, oraz jak jego działania uzupełniają komercyjne usługi reagowania na incydenty.

Czym jest CERT (Computer Emergency Response Team) i jaka jest jego misja?

CERT, czyli Computer Emergency Response Team (Zespół Reagowania na Incydenty Komputerowe), to wyspecjalizowana grupa ekspertów, której głównym zadaniem jest świadczenie usług i wsparcia w zakresie zapobiegania, wykrywania i reagowania na incydenty bezpieczeństwa komputerowego. Inne często używane nazwy dla tego typu zespołów to CSIRT (Computer Security Incident Response Team) lub po prostu IRT (Incident Response Team). Niezależnie od nazwy, ich misja pozostaje ta sama.

Fundamentalną misją każdego zespołu typu CERT jest koordynacja i wsparcie w obsłudze incydentów bezpieczeństwa w zdefiniowanym dla siebie obszarze odpowiedzialności (tzw. constituency). Dla zespołu narodowego, takiego jak CERT Polska, tym obszarem jest cała cyberprzestrzeń danego kraju. Dla CERT-u sektorowego może to być branża finansowa lub energetyczna, a dla wewnętrznego, korporacyjnego CERT-u – dana organizacja. Misja ta realizowana jest poprzez trzy główne rodzaje działań.

Po pierwsze, działania reaktywne, czyli bezpośrednia obsługa zgłoszonych incydentów. Obejmuje to analizę złośliwego oprogramowania, koordynację działań w celu zablokowania ataków, pomoc w usuwaniu ich skutków i wsparcie w dochodzeniach. Po drugie, działania proaktywne, które mają na celu zapobieganie incydentom, zanim do nich dojdzie. Należą do nich publikowanie ostrzeżeń o nowych zagrożeniach, wydawanie rekomendacji bezpieczeństwa, prowadzenie audytów czy organizowanie szkoleń. Po trzecie, działania z zakresu zarządzania jakością bezpieczeństwa, takie jak budowanie świadomości, edukacja i promowanie najlepszych praktyk w swojej społeczności.

Jaka jest historia powstania pierwszych zespołów reagowania na incydenty?

Koncepcja scentralizowanego zespołu reagowania na incydenty narodziła się z potrzeby chwili, w odpowiedzi na pierwszy w historii, poważny incydent bezpieczeństwa o globalnej skali. Wydarzeniem tym był atak robaka internetowego Morrisa, który w listopadzie 1988 roku zainfekował i sparaliżował tysiące komputerów w sieci ARPANET, będącej prekursorem dzisiejszego internetu. Atak ten, stworzony przez studenta Roberta Morrisa, rozprzestrzeniał się w błyskawicznym tempie, wykorzystując luki w popularnych usługach sieciowych.

Chaos wywołany przez robaka Morrisa uświadomił amerykańskiej społeczności naukowej i wojskowej, że brakuje jakiejkolwiek zorganizowanej struktury zdolnej do koordynacji obrony i reakcji na tego typu zagrożenia. Poszczególni administratorzy działali na własną rękę, brakowało centralnego punktu do wymiany informacji o naturze ataku i sposobach jego powstrzymania. W odpowiedzi na ten kryzys, agencja DARPA (Defense Advanced Research Projects Agency) zwróciła się do prestiżowego uniwersytetu Carnegie Mellon w Pittsburghu z prośbą o stworzenie takiego centrum koordynacyjnego.

Tak właśnie, 22 listopada 1988 roku, powstał pierwszy na świecie zespół tego typu – CERT/CC (Coordination Center). Jego misją było stanie się centralnym punktem zbierania informacji o podatnościach i incydentach, prowadzenie badań nad bezpieczeństwem oraz budowanie świadomości w nowo powstającej globalnej sieci. Sukces i model działania CERT/CC stały się inspiracją dla tworzenia podobnych zespołów na całym świecie, zarówno na poziomie narodowym, rządowym, akademickim, jak i komercyjnym. W ten sposób narodził się globalny ekosystem zespołów reagowania, które dziś współpracują ze sobą, aby chronić cyberprzestrzeń.

Czym CERT Polska (NASK) różni się od innych zespołów, np. sektorowych czy komercyjnych?

W Polsce, podobnie jak w innych krajach, funkcjonuje wiele różnych zespołów typu CERT/CSIRT, które różnią się między sobą obszarem odpowiedzialności (constituency), zakresem działania i modelem finansowania. Zrozumienie tych różnic jest kluczowe dla wiedzy, do kogo należy się zwrócić w przypadku konkretnego problemu.

CERT Polska, działający w strukturach państwowego instytutu badawczego NASK (Naukowa i Akademicka Sieć Komputerowa), jest narodowym zespołem reagowania na incydenty. Jego obszarem odpowiedzialności jest cała polska cyberprzestrzeń. Pełni on rolę centralnego punktu koordynacyjnego dla całego kraju. Zgodnie z ustawą o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC), CERT Polska jest jednym z trzech CSIRT-ów poziomu krajowego, obok CSIRT GOV (działającego w ABW i odpowiedzialnego za sektor rządowy) oraz CSIRT MON (odpowiedzialnego za resort obrony narodowej). Jego misja ma charakter publiczny i jest finansowana ze środków państwowych.

Zespoły sektorowe są tworzone w celu obsługi konkretnych branż o znaczeniu strategicznym. Przykładem jest CSIRT KNF dla sektora finansowego. Ich zadaniem jest koordynacja działań i wymiana informacji o zagrożeniach specyficznych dla danej branży (np. atakach na systemy bankowości elektronicznej). Działają one w ścisłej współpracy z narodowym CERT-em, ale skupiają się na potrzebach i ryzykach swojego sektora.

Zespoły komercyjne to zespoły reagowania na incydenty działające jako usługa oferowana przez prywatne firmy z branży cyberbezpieczeństwa (takie jak nFlo). Ich obszarem odpowiedzialności są klienci, z którymi mają podpisaną umowę. W przeciwieństwie do CERT Polska, który działa na poziomie strategicznym i koordynacyjnym, zespoły komercyjne oferują bezpośrednie, „hands-on” wsparcie w zarządzaniu incydentem wewnątrz zaatakowanej organizacji – prowadzą analizę powłamaniową, pomagają w usunięciu zagrożenia i przywróceniu systemów. Ich działania mają charakter operacyjny i są odpłatne.


Rodzaje zespołów CERT/CSIRT

Rodzaj ZespołuObszar Odpowiedzialności (Constituency)Główna RolaPrzykład
NarodowyCały kraj (wszyscy użytkownicy internetu)Koordynacja krajowa, analiza strategicznych zagrożeń, współpraca międzynarodowa.CERT Polska (NASK)
SektorowyKonkretna branża (np. finanse, energetyka)Koordynacja w ramach sektora, analiza zagrożeń specyficznych dla branży.CSIRT KNF
RządowyAdministracja publiczna, agencje rządoweOchrona infrastruktury państwowej.CSIRT GOV (ABW)
KomercyjnyKlienci, którzy wykupili usługęBezpośrednie, operacyjne zarządzanie incydentem w firmie klienta.Zespół Incident Response nFlo
Wewnętrzny (firmowy)Własna organizacjaObsługa incydentów wewnątrz jednej, dużej firmy.CSIRT dużej korporacji

W jaki sposób CERT koordynuje reakcję na masowe ataki i zagrożenia w kraju?

W przypadku masowych, skoordynowanych kampanii cyberataków, które dotykają wiele organizacji w kraju jednocześnie, rola narodowego zespołu CERT, takiego jak CERT Polska, staje się absolutnie kluczowa. Jego zadaniem jest przejście od obsługi pojedynczych zgłoszeń do pełnienia funkcji centralnego ośrodka koordynacji i wymiany informacji, co pozwala na znacznie skuteczniejszą obronę na poziomie całego państwa.

Gdy do CERT Polska zaczynają napływać zgłoszenia o podobnych incydentach z wielu różnych źródeł, analitycy zespołu natychmiast przystępują do ich korelacji i analizy. Łącząc informacje od różnych ofiar, są w stanie zbudować pełny obraz ataku – zidentyfikować wspólną infrastrukturę wykorzystywaną przez atakujących (adresy IP, domeny), przeanalizować używane przez nich złośliwe oprogramowanie i zrozumieć ich taktykę. Ta wiedza, której nie posiada żadna z pojedynczych ofiar, jest bezcenna.

Na podstawie tej analizy, CERT Polska podejmuje szereg działań koordynacyjnych. Przede wszystkim, wydaje publiczne ostrzeżenia i alerty bezpieczeństwa, informując inne firmy i instytucje o trwającym ataku, jego charakterystyce i sposobach ochrony. Opracowuje i dystrybuuje wskaźniki kompromitacji (Indicators of Compromise, IoC), czyli techniczne dane (np. adresy IP serwerów C2, hashe złośliwych plików), które administratorzy w całym kraju mogą natychmiast zaimplementować w swoich systemach bezpieczeństwa (firewallach, antywirusach), aby proaktywnie zablokować zagrożenie.

CERT Polska współpracuje również z operatorami telekomunikacyjnymi, przekazując im informacje o złośliwych domenach lub adresach IP w celu ich zablokowania na poziomie całej sieci krajowej, co może znacząco ograniczyć skalę ataku. Koordynuje także działania z partnerami międzynarodowymi – innymi narodowymi CERT-ami – jeśli infrastruktura ataku znajduje się poza granicami Polski, oraz z organami ścigania, dostarczając im danych technicznych, które mogą pomóc w ujęciu sprawców.

Jakie rodzaje incydentów bezpieczeństwa można i należy zgłaszać do CERT?

Do narodowego zespołu CERT, takiego jak CERT Polska, można i należy zgłaszać szeroki wachlarz incydentów bezpieczeństwa, które mają wpływ na użytkowników i systemy w polskiej cyberprzestrzeni. Zgłoszenie incydentu nie tylko pozwala uzyskać pomoc, ale także przyczynia się do budowania ogólnego obrazu zagrożeń w kraju, co pomaga chronić inne potencjalne ofiary.

Do najczęściej zgłaszanych i obsługiwanych incydentów należą te związane ze złośliwym oprogramowaniem (malware). Jeśli firma padła ofiarą ataku ransomware, wykryła na swoich serwerach trojana kradnącego dane lub zidentyfikowała zainfekowane stacje robocze, które stały się częścią botnetu, zgłoszenie do CERT Polska jest jak najbardziej wskazane. Analitycy zespołu mogą pomóc w analizie próbki złośliwego oprogramowania i zidentyfikowaniu infrastruktury, z którą się ono komunikuje.

Kolejną ważną kategorią są ataki socjotechniczne, a zwłaszcza phishing. Należy zgłaszać wszystkie kampanie phishingowe, które są wymierzone w firmę lub jej klientów. Zgłoszenie fałszywej strony internetowej podszywającej się pod bank lub portal firmowy pozwala CERT Polska na podjęcie działań w celu jej zablokowania, co chroni innych użytkowników przed oszustwem. Zgłaszać należy również otrzymywanie podejrzanych wiadomości e-mail z próbą wyłudzenia danych.

Inne typy incydentów, które warto zgłaszać, to m.in. ataki DDoS na firmowe serwery, wykrycie podatności bezpieczeństwa w popularnym oprogramowaniu, skanowanie naszej sieci z podejrzanych adresów IP, a także wszelkie formy nielegalnych treści w internecie, takie jak materiały przedstawiające wykorzystywanie seksualne dzieci (pedofilia), co CERT Polska obsługuje w ramach punktu kontaktowego dyżurnet.pl. Zasadniczo, każde zdarzenie, które wydaje się podejrzane i może mieć szerszy wpływ na bezpieczeństwo, jest dobrym kandydatem do zgłoszenia.

Jak w praktyce wygląda proces zgłoszenia i obsługi incydentu przez zespół CERT?

Proces zgłaszania i obsługi incydentu przez profesjonalny zespół CERT, taki jak CERT Polska, jest ustrukturyzowany i ma na celu jak najszybsze zebranie niezbędnych informacji, ocenę sytuacji i podjęcie odpowiednich działań koordynacyjnych.

Wszystko zaczyna się od zgłoszenia incydentu przez poszkodowaną firmę, instytucję lub osobę fizyczną. CERT Polska udostępnia do tego celu kilka kanałów, z których najpopularniejszym jest dedykowany formularz na stronie internetowej incydent.cert.pl. Możliwy jest również kontakt mailowy lub telefoniczny. W zgłoszeniu należy podać jak najwięcej szczegółów technicznych dotyczących incydentu: datę i godzinę jego wystąpienia, opis zaobserwowanych objawów, adresy IP i domeny zaangażowane w atak, logi systemowe, a także próbki złośliwego oprogramowania lub treści wiadomości phishingowych. Im więcej precyzyjnych danych, tym szybsza i skuteczniejsza będzie reakcja.

Po otrzymaniu zgłoszenia, dyżurny analityk CERT (tzw. handler) dokonuje jego wstępnej analizy i klasyfikacji (triage). Ocenia on wagę i pilność incydentu, weryfikuje dostarczone informacje i nadaje sprawie unikalny numer (ticket). Jeśli potrzebne są dodatkowe dane, analityk kontaktuje się ze zgłaszającym.

Następnie rozpoczyna się faza analizy i koordynacji. Zespół CERT analizuje dostarczone dowody, np. bada kod złośliwego oprogramowania czy infrastrukturę strony phishingowej. Na podstawie tej analizy, podejmowane są działania koordynacyjne. CERT Polska może skontaktować się z dostawcą hostingu, na którym znajduje się strona phishingowa, z prośbą o jej zablokowanie. Może przekazać informacje o złośliwych domenach do operatorów telekomunikacyjnych lub partnerów międzynarodowych. Przez cały czas utrzymuje kontakt ze zgłaszającym, informując go o postępach i przekazując rekomendacje dotyczące dalszych działań. Po zamknięciu sprawy, zgłaszający otrzymuje podsumowanie podjętych działań.

W jaki sposób CERT współpracuje z firmami, administracją publiczną i partnerami międzynarodowymi?

Skuteczność narodowego zespołu CERT opiera się na jego zdolności do budowania zaufania i efektywnej współpracy z szerokim ekosystemem partnerów. Działanie w izolacji jest niemożliwe. Współpraca ta odbywa się na wielu płaszczyznach: z sektorem prywatnym, administracją publiczną oraz z międzynarodową społecznością zespołów reagowania.

Współpraca z firmami ma charakter dwukierunkowy. Z jednej strony, firmy zgłaszają do CERT Polska incydenty, dostarczając cennych danych „z pierwszej ręki” o aktualnych zagrożeniach. Z drugiej strony, CERT Polska dzieli się z sektorem prywatnym swoją wiedzą – publikuje raporty, ostrzeżenia i wskaźniki kompromitacji (IoC), które firmy mogą wykorzystać do wzmocnienia swojej obrony. CERT Polska prowadzi również program partnerski (Partnerstwo dla Cyberbezpieczeństwa), który formalizuje współpracę i wymianę informacji z kluczowymi przedsiębiorstwami.

Współpraca z administracją publiczną jest kluczowa dla zapewnienia bezpieczeństwa państwa. CERT Polska, jako jeden z CSIRT-ów poziomu krajowego, ściśle współpracuje z CSIRT GOV i CSIRT MON, a także z organami ścigania (Policją, ABW), dostarczając im wsparcia technicznego i danych analitycznych w dochodzeniach dotyczących cyberprzestępczości. Współpracuje również z regulatorami, takimi jak KNF czy UODO.

Niezwykle ważna jest współpraca międzynarodowa. Cyberprzestępczość nie zna granic, a infrastruktura ataków jest często rozproszona po całym świecie. CERT Polska jest członkiem najważniejszych międzynarodowych forów zrzeszających zespoły reagowania, takich jak FIRST (Forum of Incident Response and Security Teams) czy Trusted Introducer. Dzięki tej współpracy, jeśli atak na polską firmę jest prowadzony z serwerów zlokalizowanych np. w Holandii, CERT Polska może skontaktować się bezpośrednio z holenderskim narodowym CERT-em, który podejmie działania w celu zablokowania zagrożenia u źródła. Ta globalna sieć zaufania jest fundamentem skutecznej walki z międzynarodową cyberprzestępczością.

Jakie publikacje, raporty i ostrzeżenia wydawane przez CERT są przydatne dla biznesu?

Narodowe zespoły CERT, takie jak CERT Polska, są nie tylko centrami reagowania, ale także bezcennymi źródłami wiedzy i analiz na temat aktualnego krajobrazu zagrożeń. Regularne śledzenie publikacji i ostrzeżeń wydawanych przez CERT jest dla każdej firmy prostym i skutecznym sposobem na bycie na bieżąco i proaktywne wzmacnianie swojej obrony.

Najważniejszą i najbardziej użyteczną publikacją jest coroczny „Raport o stanie bezpieczeństwa cyberprzestrzeni RP”. Jest to kompleksowe opracowanie, które podsumowuje najważniejsze trendy, statystyki i rodzaje incydentów zaobserwowane w Polsce w danym roku. Dla managerów i specjalistów ds. bezpieczeństwa jest to lektura obowiązkowa – pozwala zrozumieć, jakie ataki (np. jakie typy phishingu, jakie rodziny ransomware) są obecnie najpopularniejsze w naszym kraju, co z kolei pozwala na lepsze dostosowanie strategii obronnej i programów szkoleniowych dla pracowników.

CERT Polska regularnie publikuje również ostrzeżenia o bieżących zagrożeniach i kampaniach cyberataków. Są to krótkie, zwięzłe komunikaty, które informują o trwających, masowych atakach, np. o nowej kampanii phishingowej podszywającej się pod znaną firmę kurierską. Ostrzeżenia te często zawierają konkretne wskaźniki kompromitacji (IoC) – np. adresy złośliwych stron internetowych czy tematy fałszywych maili. Dział IT w firmie może natychmiast wykorzystać te informacje do zablokowania dostępu do wskazanych adresów na firmowym firewallu czy poinformowania pracowników, na jakie wiadomości mają uważać.

Poza raportami i ostrzeżeniami, na stronie CERT Polska można znaleźć również wiele materiałów edukacyjnych, poradników i analiz technicznych dotyczących konkretnych rodzin złośliwego oprogramowania czy technik ataków. Wszystkie te publikacje są dostępne za darmo i stanowią niezwykle cenne źródło wiedzy, które pomaga firmom lepiej zrozumieć ryzyka i podejmować bardziej świadome decyzje dotyczące swojego bezpieczeństwa.

Czy każda duża firma powinna mieć własny, wewnętrzny zespół typu CSIRT/CERT?

Decyzja o stworzeniu własnego, wewnętrznego zespołu reagowania na incydenty (CSIRT/CERT) jest krokiem świadczącym o wysokiej dojrzałości organizacji w obszarze cyberbezpieczeństwa. Chociaż nie każda firma potrzebuje takiej dedykowanej komórki, dla dużych, złożonych organizacji, zwłaszcza tych z branż silnie regulowanych lub będących łakomym kąskiem dla atakujących, jest to inwestycja, która przynosi ogromne korzyści.

Główną zaletą posiadania wewnętrznego CSIRT jest głęboka znajomość specyfiki firmy. Zespół wewnętrzny, w przeciwieństwie do zewnętrznych dostawców, doskonale zna architekturę IT organizacji, kluczowe procesy biznesowe, specyficzne ryzyka i wewnętrzne procedury. Ta wiedza pozwala na znacznie szybszą i bardziej precyzyjną reakcję w momencie incydentu. Zespół wie, które systemy są najbardziej krytyczne, kto jest ich właścicielem biznesowym i jak szybko je odizolować, minimalizując wpływ na działalność firmy.

Wewnętrzny CSIRT pełni również kluczową rolę w działaniach proaktywnych. Jest on naturalnym centrum kompetencji w zakresie bezpieczeństwa – prowadzi wewnętrzne analizy ryzyka, monitoruje systemy w poszukiwaniu anomalii, prowadzi polowanie na zagrożenia (threat hunting), a także odpowiada za budowanie świadomości i edukację pracowników. Staje się on pierwszą linią wsparcia dla całej organizacji we wszystkich kwestiach związanych z bezpieczeństwem.

Stworzenie i utrzymanie skutecznego, wewnętrznego CSIRT jest jednak kosztowne i wymagające. Wymaga zatrudnienia wysoko wykwalifikowanych (i drogich) specjalistów z różnych dziedzin (analityków malware, specjalistów od informatyki śledczej, pentesterów), zapewnienia im odpowiednich narzędzi (SIEM, EDR) i ciągłych szkoleń. Dlatego jest to rozwiązanie dedykowane głównie dla dużych korporacji, instytucji finansowych czy firm z sektora technologicznego. Dla wielu mniejszych i średnich firm, bardziej opłacalnym i elastycznym modelem jest outsourcing usług reagowania na incydenty do wyspecjalizowanych firm zewnętrznych.

Jaką rolę CERT odgrywa w budowaniu świadomości i edukacji na temat cyberzagrożeń?

Budowanie świadomości i edukacja społeczeństwa na temat cyberzagrożeń to jedna z kluczowych i niezwykle ważnych misji narodowych zespołów CERT. Walka z cyberprzestępczością to nie tylko działania techniczne i reagowanie na incydenty, ale przede wszystkim prewencja, której fundamentem jest wiedza i odpowiedzialne zachowania użytkowników internetu – od indywidualnych obywateli, przez pracowników firm, aż po administratorów systemów.

CERT Polska jest bardzo aktywny na tym polu. Jednym z głównych kanałów edukacyjnych jest regularne publikowanie materiałów informacyjnych. Wspomniane wcześniej raporty roczne, ostrzeżenia o bieżących zagrożeniach czy analizy techniczne są nie tylko źródłem wiedzy dla specjalistów, ale często są pisane w przystępny sposób, aby trafiać do szerszego grona odbiorców. Zespół prowadzi również profile w mediach społecznościowych, gdzie w zwięzłej formie informuje o najnowszych kampaniach phishingowych i radzi, jak się przed nimi chronić.

Eksperci CERT Polska regularnie występują na branżowych konferencjach i seminariach, dzieląc się swoją unikalną wiedzą i doświadczeniem zdobytym podczas obsługi tysięcy incydentów. Prowadzą również dedykowane szkolenia dla administratorów publicznych i przedstawicieli sektora prywatnego, ucząc ich, jak zabezpieczać systemy i reagować na ataki.

Ważnym elementem działalności edukacyjnej jest również współpraca z mediami. CERT Polska jest często proszony o komentarz w sprawach dotyczących głośnych cyberataków czy nowych trendów w cyberprzestępczości. Dzięki temu, rzetelne i sprawdzone informacje na temat zagrożeń docierają do milionów obywateli za pośrednictwem telewizji, radia i portali internetowych, co realnie przyczynia się do podnoszenia ogólnego poziomu świadomości i odporności całego społeczeństwa na cyberataki.

W jakich sytuacjach kontakt z CERT jest dla firmy nie tylko możliwością, ale wręcz obowiązkiem?

Chociaż w większości przypadków zgłaszanie incydentów do CERT Polska ma charakter dobrowolny i wynika z dobrych praktyk, istnieją sytuacje, w których nawiązanie takiego kontaktu jest dla firmy lub instytucji obowiązkiem prawnym, wynikającym z konkretnych ustaw. Niewywiązanie się z tego obowiązku może skutkować nałożeniem kar finansowych.

Głównym aktem prawnym, który nakłada taki obowiązek, jest ustawa o krajowym systemie cyberbezpieczeństwa (KSC). Zgodnie z jej zapisami, tzw. operatorzy usług kluczowych (czyli firmy i instytucje z kluczowych sektorów gospodarki, takich jak energetyka, transport, zdrowie, finanse) oraz dostawcy usług cyfrowych (tacy jak internetowe platformy handlowe, wyszukiwarki czy dostawcy usług w chmurze) mają prawny obowiązek zgłaszania incydentów poważnych do właściwego CSIRT poziomu krajowego (w większości przypadków będzie to właśnie CERT Polska).

„Incydent poważny” to taki, który powoduje lub może spowodować poważne obniżenie jakości lub przerwanie ciągłości świadczenia usługi kluczowej. Ustawa precyzyjnie określa progi i kryteria, na podstawie których klasyfikuje się incydent jako poważny (np. liczba użytkowników dotkniętych skutkami incydentu, czas jego trwania, zasięg geograficzny). Zgłoszenia takiego incydentu należy dokonać niezwłocznie, nie później niż w ciągu 24 godzin od momentu jego wykrycia.

Poza ustawą o KSC, obowiązek kontaktu z CERT lub innymi organami (np. organami ścigania) może wynikać z innych, specyficznych regulacji sektorowych. Niezależnie od obowiązków prawnych, każda firma, która padła ofiarą poważnego cyberataku, zwłaszcza jeśli ma on charakter masowy i może dotyczyć również innych podmiotów, powinna w swoim własnym interesie nawiązać kontakt z CERT Polska, aby skorzystać z jego wiedzy i zdolności koordynacyjnych.

Jak usługi reagowania na incydenty od nFlo uzupełniają działania CERT i jak możemy pomóc Twojej firmie w bezpośrednim zarządzaniu kryzysem?

Działania narodowego zespołu CERT i komercyjnych usług reagowania na incydenty, takich jak te oferowane przez nFlo, nie są dla siebie konkurencją, ale doskonale się uzupełniają. CERT Polska działa na poziomie strategicznym i koordynacyjnym dla całego kraju, podczas gdy nFlo oferuje bezpośrednie, operacyjne wsparcie wewnątrz zaatakowanej organizacji, pomagając jej przejść przez kryzys krok po kroku.

Gdy Twoja firma stanie się celem ataku, CERT Polska może dostarczyć Ci cennych informacji o szerszym kontekście zagrożenia, pomóc w zablokowaniu złośliwej infrastruktury na poziomie operatorów i skoordynować działania z innymi ofiarami. Jednak to zespół Incident Response nFlo wchodzi bezpośrednio do Twojego środowiska IT, aby zarządzać kryzysem „na miejscu”. Nasi eksperci przeprowadzają szczegółową analizę powłamaniową (forensics), aby zidentyfikować wektor ataku, ustalić skalę kompromitacji i zabezpieczyć cyfrowe dowody.

Pomagamy w powstrzymaniu i wyeliminowaniu zagrożenia – czy to poprzez izolację zainfekowanych systemów, usunięcie złośliwego oprogramowania, czy zablokowanie dostępu atakującym. Następnie, wspieramy w procesie bezpiecznego odtwarzania systemów i przywracania działalności operacyjnej, dbając o to, aby wszystkie luki, które umożliwiły atak, zostały załatane. Działamy jako Twoje zewnętrzne ramię techniczne, uzupełniając kompetencje Twojego wewnętrznego zespołu IT w sytuacji ekstremalnego stresu i presji czasu.

Po opanowaniu bezpośredniego kryzysu, nasza praca się nie kończy. Pomagamy w analizie „lessons learned”, przygotowujemy szczegółowy raport z rekomendacjami i wspieramy we wdrożeniu dodatkowych zabezpieczeń, aby wzmocnić Twoją obronę na przyszłość. Działamy jako Twój zaufany partner, który nie tylko gasi pożar, ale także pomaga odbudować dom i uczynić go bardziej odpornym, doskonale uzupełniając strategiczną i koordynacyjną rolę, jaką pełni CERT Polska.

Zainteresowała Cię nasza oferta? Zapytaj o szczegóły

Skontaktuj się z nami, aby odkryć, jak nasze kompleksowe rozwiązania IT mogą zrewolucjonizować Twoją firmę, zwiększając bezpieczeństwo i efektywność działania w każdej sytuacji.

?
?
Zapoznałem/łam się i akceptuję  politykę prywatności.

O autorze:
Justyna Kalbarczyk

Justyna to wszechstronna specjalistka z bogatym doświadczeniem w obszarach IT, bezpieczeństwa, rozwoju biznesu i zarządzania projektami. Jako kluczowy członek zespołu nFlo, pełni rolę handlową, koncentrując się na budowaniu i utrzymywaniu relacji z klientami oraz analizie ich potrzeb technologicznych i biznesowych.

W swojej pracy Justyna kieruje się zasadami profesjonalizmu, innowacyjności i zorientowania na klienta. Jej unikalne podejście polega na łączeniu głębokiej wiedzy technicznej z rozwiniętymi kompetencjami miękkimi, co pozwala jej skutecznie prowadzić złożone projekty w zakresie audytów bezpieczeństwa, testów penetracyjnych oraz doradztwa strategicznego w obszarze IT.

Justyna szczególnie interesuje się obszarem cyberbezpieczeństwa i infrastruktury IT. Skupia się na dostarczaniu kompleksowych rozwiązań, które nie tylko odpowiadają na bieżące potrzeby klientów, ale także przygotowują ich na przyszłe wyzwania technologiczne. Jej specjalizacja obejmuje zarówno aspekty techniczne, jak i strategiczne zarządzanie bezpieczeństwem IT.

Aktywnie angażuje się w rozwój branży IT, dzieląc się swoją wiedzą poprzez publikacje artykułów i udział w projektach edukacyjnych. Wierzy, że kluczem do sukcesu w dynamicznym świecie technologii jest ciągłe doskonalenie umiejętności oraz umiejętność efektywnej komunikacji między światem biznesu a IT.